ابراهيم اصلاح عربانى

94

كتاب گيلان ( فارسى )

به صنايع ماشين‌آلات و تجهيزات و ابزار و . . . با رقم 680 ، 002 ، 1 ريال در سال و كمترين آن مربوط به صنايع كانى غير فلزى با رقم 390 ، 587 ريال بوده است . صنايع نساجى و پوشاك با 810 ، 968 ريال و صنايع شيميايى با 590 ، 894 ريال در مقامهاى دوم و سوم و بالاخره صنايع چوبى با 720 ، 853 ريال و صنايع مواد غذايى با 900 ، 748 ريال در جايگاههاى بعدى ايستاده‌اند . مقايسهء مزد و حقوق سرانهء كارگاههاى بزرگ صنعتى استان با كل كشور روشنگر اين واقعيت است كه سطح دستمزد كارگاههاى بزرگ صنعتى استان از سطح كل كشور بطور متوسط حدود 11 درصد كمتر است . كمتر بودن سطح دستمزد كارگاههاى بزرگ صنعتى استان در صنايع مختلف متفاوت است . سطح دستمزد كارگاههاى بزرگ مواد غذائى استان نزديك به 24 درصد ، صنايع نساجى نزديك به 1 درصد ، سطح دستمزد صنايع چوبى نزديك به 6 / 1 درصد ، صنايع شيميائى نزديك به 17 درصد ، صنايع كانى غير فلزى حدود 39 درصد و بالاخره سطح دستمزد صنايع ماشين‌آلات و تجهيزات و ابزار و . . . نزديك به 11 درصد كمتر از سطح دستمزد صنايع همانند كل كشور است . مقايسهء سطح مزد و حقوق سرانهء كارگاههاى بزرگ استان با كل كشور در نمودار شمارهء 22 آمده است . سود سرانه به متوسط سودى كه هريك از كاركنان كارگاههاى بزرگ صنعتى در طى يك سال پديد مىآورند ، سود سرانه گفته مىشود . سود سرانه را مىتوان از كسر مزد و حقوق سرانه از بهره‌ورى كار بدست آورد . بهره‌ورى كار كارگاههاى بزرگ صنعتى 970 ، 306 ، 1 ريال و مزد و حقوق سرانه 520 ، 915 ريال بوده است . بنابراين ، سود سرانه هريك از كاركنان بطور متوسط 450 ، 391 ريال است . بيشترين سود سرانهء متعلق به صنايع شيميائى با 180 ، 248 ، 1 ريال و كمترين آن متعلق به صنايع چوبى با منهاى 340 ، 439 ريال است . صنايع مواد غذائى با 240 ، 712 ريال و صنايع ماشين‌آلات و تجهيزات و ابزار و . . . با 900 ، 537 ريال در مقامهاى دوم و سوم قرار دارند . پس از اين دو ، صنايع نساجى و پوشاك با سود سرانهء 530 ، 402 ريال و صنايع كانى غيرفلزى با 520 ، 375 ريال جاى گرفته‌اند . مقايسهء سود سرانهء كارگاههاى بزرگ صنعتى استان گيلان با كارگاههاى بزرگ كل كشور نشان مىدهد كه سود سرانهء كل كشور حدود 4 / 44 درصد بيش از سود سرانهء كارگاههاى بزرگ صنعتى استان است . تفاوت سود سرانهء كارگاههاى بزرگ صنعتى گيلان با كل كشور يكسان نيست . سود سرانهء صنايع مواد غذائى 9 / 56 درصد ، صنايع نساجى و پوشاك 1 / 23 درصد ، صنايع كانى غيرفلزى 8 / 34 درصد ، صنايع ماشين‌آلات و تجهيزات و ابزار و . . . 1 / 28 درصد كمتر از سود سرانهء صنايع همانند كل كشور است . در مقابل ، سود سرانهء كارگاههاى بزرگ نساجى استان 6 / 8 درصد بيش از صنايع نساجى كشور است . و بالاخره ، صنايع چوبى استان بجاى سود سرانه ، زيان سرانهء كلانى داشته است . مقايسهء سود سرانهء كارگاههاى بزرگ صنعتى استان با كارگاههاى بزرگ صنعتى كل كشور در نمودار شمارهء 23 آمده است . هزينهء كاربرى توليد براى سنجش هزينهء توليد يك واحد كالاى توليد شده از نسخه‌اى به نام « هزينهء كاربرى توليد » Unit Labor Cost استفاده مىشود . در مبحث مزد و حقوق سرانه ديديم كه متوسط سطح دستمزد كاركنان كارگاههاى بزرگ صنعتى استان حدود 11 درصد كمتر از متوسط سطح دستمزد كاركنان نمودار شمارهء 22 - مزد و حقوق سرانهء كارگاههاى بزرگ صنعتى استان گيلان و مقايسهء آن با كل كشور بر حسب گروههاى عمدهء فعاليت ، سال 1365 .